Romuald Szumski (1901-1964)

Przedstawiamy socjalistów zapomnianych, a wartych upamiętnienia. Mamy nadzieję regularnie publikować biografie działaczy socjalistycznych, którzy zostali zapomniani przez historię.

„Prawnik Romuald Szumski, był niesłychanie miłym człowiekiem, jednak na swoje nieszczęście lubił wygłaszać przemówienia po kilku kieliszkach, co często kończyło się dla niego trzymiesięcznym więzieniem. „Miał bowiem w swoich wystąpieniach takie określenia: »Polską rządzą wenerolodzy i wenerycy«, i wyliczał krakowską ekipę sanacyjną, która rzeczywiście, choć przypadkowo, składała się z samych wenerologów” – wspominał Cyrankiewicz. Szumski wymieniał po kolei: prezydent miasta – lekarz wenerolog. Poseł BBWR – lekarz wenerolog. Wojewoda – lekarz wenerolog. I kończył zaskakującą puentą: Piłsudski – też weneryk. Szumskiego aresztowano za obrazę władz państwowych.”[1]

Urodzony w 1901 roku w Tarnowie jako syn inspektora szkolnego. W 1919 roku ukończył tarnowskie gimnazjum nr II. W 1920 roku brał udział w wojnie polsko-bolszewickiej, walcząc w oddziale ułanów. Ukończył studia prawnicze na Uniwersytecie Jagiellońskim. Pod wrażeniem mordu popełnionego na prezydencie Narutowiczu nawiązał kontakt z ruchem robotniczym i wstąpił do PPS w Tarnowie. Pracował jako referat adwokacki a potem został dyrektorem Powiatowej Kasy Chorych w Tarnowie, skąd został usunięty przez komisarza rządowego w 1928 roku.

Przeniósł się do Krakowa, gdzie odgrywał czołową rolę w życiu PPS. Był wiceprzewodniczącym Okręgowego Komitetu Robotniczego PPS Kraków. W 1933 roku został wybrany radnym miasta Krakowa, był też okręgowym sekretarzem Związku Pracowników Komunalnych i Użyteczności Publicznej. W latach 1935-39 był redaktorem pisma „Naprzód”, który w tym czasie wychodził jako krakowska mutacja „Robotnika”. Był kilkakrotnie więziony za przemówienia wygłaszane na zgromadzeniach robotniczych. Cieszył się wśród robotników krakowskich ogromną popularnością.

W czasie wojny dotarł do Lwowa, tam przeżył sowiecką okupację. Wywieziony w głąb Rosji, odzyskał wolność w 1941 roku. Wezwany do Londynu, gdzie rozpoczął pracę w Ministerstwie Przemysłu, Handlu i Żeglugi. Z ramienia ministerstwa wysłany do Stanów Zjednoczonych. Pozostał tam po cofnięciu uznania rządowi polskiemu. Działał w Związku Socjalistów Polskich w Ameryce. Był przez szereg lat redaktorem pisma „Robotnik Polski”. Był wśród Polonii amerykańskiej działaczem znanym, lubianym i cenionym.

Po wydarzeniach 1956 roku postanowił wrócić do Polski. Wydawało mu się, że stosunki w kraju uległy prawdziwej przemianie, że będzie tam pożyteczny w nowej rzeczywistości. Jego powrót okazał się jednak nieporozumieniem, jego pobyt w Polsce pod rządami komunistów był jednym długim pasmem rozczarowań. Znalazł rozwiązanie, w 1964 roku popełnił samobójstwo otruwając się. Pochowany jest na cmentarzu w Tarnowie.

Bibliografia:

[1]  Cyrankiewicz. Wieczny premier , Piotr Lipiński, 2016, Wydawnictwo Czarne

Kronika Osobowa Emigracji Polskiej

Skomentuj

Wprowadź swoje dane lub kliknij jedną z tych ikon, aby się zalogować:

Logo WordPress.com

Komentujesz korzystając z konta WordPress.com. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Google

Komentujesz korzystając z konta Google. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie z Twittera

Komentujesz korzystając z konta Twitter. Wyloguj /  Zmień )

Zdjęcie na Facebooku

Komentujesz korzystając z konta Facebook. Wyloguj /  Zmień )

Połączenie z %s